Gıda israfı uyarısı: Ürünle birlikte emek de israf ediliyor
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, bu yılın temasının “Gıda İsrafı” olduğuna dikkat çekerek önemli uyarılarda bulundu.
Bayraktar, gıda israfının yalnızca ürün kaybı anlamına gelmediğini belirterek, “Gıdanın israf edilmesiyle sadece ürün değil, çiftçilerimizin emeği de israf oluyor” dedi.
Gıdanın sofraya gelene kadar uzun ve zorlu bir üretim sürecinden geçtiğini vurgulayan Bayraktar, çiftçilerin iklim koşulları, artan maliyetler ve çeşitli risklerle mücadele ederek üretim yaptığını hatırlattı. Bu nedenle israfın, emeğin ve doğal kaynakların karşılıksız kalması anlamına geldiğini ifade etti.
Dünya genelinde üretilen gıdanın yaklaşık yüzde 30-35’inin israf edildiğini belirten Bayraktar, bu miktarın yıllık 1,3 milyar tona ulaştığını söyledi. Gıda israfının ekonomik boyutunun ise yaklaşık 1 trilyon dolar olduğunu, çevresel ve sosyal maliyetlerle birlikte bu rakamın 2,6 trilyon dolara çıktığını dile getirdi.
Türkiye’de ise yıllık gıda israfının 18-20 milyon ton seviyesinde olduğuna dikkat çeken Bayraktar, özellikle ekmekte günlük yaklaşık 4,9 milyon adet kayıp yaşandığını, sebze ve meyvede ise üretimin 10-13 milyon tonluk kısmının israf edildiğini kaydetti.
Gıda israfının çoğunlukla bilinçli değil, yanlış tüketim alışkanlıklarından kaynaklandığını belirten Bayraktar, ihtiyaçtan fazla alışveriş yapılması, uygun saklama koşullarının sağlanamaması ve artan gıdaların değerlendirilmemesinin başlıca nedenler arasında yer aldığını ifade etti.
Sıfır atık yaklaşımının yalnızca bir çevre politikası değil, bir yaşam biçimi olarak benimsenmesi gerektiğini vurgulayan Bayraktar, “Asıl hedef atığın oluşmasını engellemektir. İhtiyaç kadar tüketmek ve planlı hareket etmek temel yaklaşım olmalıdır” dedi.
Tarım sektörünün küresel ölçekte tatlı su kaynaklarının yaklaşık yüzde 70’ini kullandığını hatırlatan Bayraktar, iklim değişikliği ve kuraklığın üretim üzerindeki baskısını artırdığına dikkat çekti. Bu şartlarda gıda israfının geleceği de tehdit ettiğini ifade etti.
Bayraktar, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Gıdayı korumak, üreticiyi korumaktır. Üreticiyi korumak ise, ülkenin geleceğini güvence altına almaktır.”
